Prawidłowe połykanie pokarmów

 

 

Połykanie to umiejętność niezwykle istotna, która pojawia się już w łonie matki, dzięki temu nienarodzone jeszcze dziecko, a później już noworodek, potrafi się odżywiać.

W pierwszych tygodniach po przyjściu dziecka na świat wszystko zaczyna się kształtować. Język noworodka jest duży i całkowicie wypełnia jamę ustną, w tym czasie wykonuje wyłącznie ruchy poziome, nie ma jeszcze możliwości pionizacji. Możemy wtedy mówić niemowlęcym sposobie połykania: język wsuwa się między dziąsła w momencie połykania.

Po wyrośnięciu zębów mlecznych (około 3 – 4 r.ż.) w jamie ustnej robi się więcej miejsca i dzięki temu język może wykonywać ruchy pionowe. Ponadto zęby stają się przeszkodą do wysuwania języka na zewnątrz jamy ustnej. W tym czasie możemy zaobserwować już tzw. dorosły sposób połykania: podczas połykania czubek języka oraz jego boki stykają się z górnymi zębami i dziąsłami, szczeki są zaciśnięte, a usta lekko zwarte.

Prawidłowe połykanie powinno być opanowane do momentu rozpoczęcie wymiany przednich mlecznych zębów na stałe, ponieważ szpara powstała po „mleczakach” będzie ułatwiała wysuwanie języka na zewnątrz.

Bardzo często u dzieci w wieku przedszkolnym można zaobserwować przetrwały niemowlęcy sposób połykania. Najczęstszymi przyczynami tego problemu są:
• zbyt późne wprowadzenie pokarmów, które wymagają od dziecka gryzienia i żucia,
• źle dobrany smoczek,
• picie dużymi łykami

Nieprawidłowe połykanie może prowadzić do:
• wad zgryzu,
• wad wymowy – niewłaściwe ułożenie języka podczas artykulacji może być przyczyną m.in. seplenienia
• międzyzębowego, czyli nieprawidłowej realizacji głosek: s, z, c, dz oraz nieprawidłowej wymowy głosek t, d, n.

W bardzo prosty sposób możemy sprawdzić, czy dziecko prawidłowo połyka: prosimy, aby maluszek szeroko otworzył buzię, uniósł język i „przykleił” go za zęby, następnie musi złączyć zęby i nie zamykając ust przełknąć ślinę. Jeśli dziecko zamknie usta i/lub rozewrze zęby wpychając między nie język, to najprawdopodobniej mamy do czynienia z niemowlęcym sposobem połykania. Jeśli maluch posiada już zęby stałe lub jest w trakcie ich „nabywania” należy niezwłocznie zgłosić się do logopedy. 

fot. Shutterstock