Polecany post

Współpraca logopeda-rodzic

„Współpraca logopeda-rodzic, czyli recepta na dobrą i owocną współpracę” Jedną z najważniejszych zasad terapii logopedycznej jes...

piątek, 3 kwietnia 2026

Logopeda kontra migdałki

LOGOPEDA KONTRA MIGDAŁKI



W ustnej i nosowej części gardła znajduje się pierścień chłonny gardła. Składa się on z migdałków podniebiennych i trąbkowych(parzystych) oraz migdałka gardłowego, językowego i grudek chłonnych pasm bocznych gardła. Są to z punktu wiedzenia logopedy bardzo ważne struktury, które mogą być przyczyną wielu trudności naszych pacjentów takich jak problemy z połykaniem, mową, nieprawidłowościami we wzroście uzębienia, przewlekłe choroby dróg oddechowych, czy nawracające zakażenia gardła, nosa, zatok. Rolą migdałków jest produkcja limfocytów, kontrola kontaktu organizmu z patogenami i alergiami, produkcja przeciwciał. Dlaczego migdały przerastają? Jest to w znacznej mierze sprawa różnego rodzaju zakażeń . Do przerostu migdałów predysponują przewlekłe stany zapalne, alergie, choroby zakaźne.

Migdałki podniebienne to duże skupiska tkanki limfatycznej, znajdujące się w zatoce migdałkowej mieszczącej się między łukiem podniebienno-językowym a podniebienno-gardłowym. W rzucie bocznym gardła ich ułożenie odpowiada kątowi żuchwy. Podczas badania pacjenta jesteśmy w stanie dostrzec migdałki podniebienne przy szeroko otwartej jamie ustnej i płaskim ułożeniu języka. Mają one owalny/ elipsoidalny kształt i zmienną wielkość- mogą być prawie całkowicie schowane za łuk podniebienno-językowy lub wystawać spoza niego. Długość migdałków wynosi ok 20-22mm, szerokość 18-20mm a grubość 12-15mm. Powierzchnie przyśrodkową migdałków podniebiennych pokrywa nabłonek płaski . Migdałki podniebienne łatwo ulegają powiększeniu, szczególnie u dzieci. Przy stanach zapalnych mogą znacznie zwężać cieśń gardzieli. Może to być przyczyną chrapania, prowadzić do zaburzeń rytmu oddechowego oraz zespołu bezdechów sennych. Konsekwencją przerostu migdałków podniebiennych dla artykulacji jest nosowanie otwarte. Podniebienie miękkie ulega skróceniu i usztywnieniu w wyniku „rozciągnięcia się” podniebienia miękkiego na przerośniętych migdałach.


Migdałek gardłowy ( potocznie zwany trzecim migdałkiem) znajduje się na sklepieniu gardła, przy przejściu ściany górnej w tylną. Cechuje go ciemnoczerwona barwa, miękka konsystencja i aerodynamiczny kształt. Powierzchnia trzeciego migdała poprzedzielana jest małymi bruzdami. Pokrywa ją nabłonek wielorzędowy migawkowy. Przerost może powodować utrudnione oddychanie przez nos (stale otwarte usta) w ciągu dnia i w czasie snu. Stale otwarte usta predysponują do osłabienia mięśni warg czy języka, który leżąc płasko w jamie ustnej nie jest w stanie przyjąć pozycji spoczynkowej - czyli wznieść się do podniebienia częścią dorsalną. Dodatkowo skutkiem otwartych ciągle ust są nieprawidłowości zgryzowe np. zgryz otwarty. Predysponuje to do wady wymowy – seplenienia. Przerostowi migdałka gardłowego towarzyszyć może ciągły katar gdyż w zatkanym przez migdałki nosie zaburzona jest wymiana wydzieliny śluzowej która jest „produkowana” w nosie przez gruczoły wydzielnicze, dlatego zaczyna się gromadzić w przewodach nosowych. Warto dodać, że dziecko w tym momencie nie potrafi wydmuchać nosa dlatego że powietrze z dolnych dróg oddechowym nie może płynąć przez zatkany nos. Migdałek gardłowy często jest również przyczyną zapalenia ucha środkowego. Może uciskać na trąbkę słuchową powodując zaburzenia wentylacji ucha środkowego. Ponadto może też skutkować zaburzeniami brzmienia mowy. Zaburzenia mowy u dzieci, które mają przerost migdałka gardłowego wiążą się z nieprawidłową artykulacją głosek ustnych( nosowanie– wydaje się nam jakby dziecko „mówiło przez nos”). Wynika to z braku zamknięcia przejścia między ustną a nosową częścią gardła –podniebienie miękkie nie domyka części nosowej gardła


Migdałek trąbkowy leży w wale trąbkowym w nosowej części gardła. W momencie jego przerostu zostaje zaburzona wentylacja ucha środkowego czego konsekwencją może być niedosłuch


Migdałek językowy czyli zespół mieszków językowych to wyniosłość leżąca na nasadzie języka. Otwór w mieszku językowym prowadzi do zatoki migdałkowej


Źródło:logopedika
Na podstawie:
Beata Sznurowska-Przygocka, Ada Przygocka-Pieniążek - Aspekt logopedyczny przerośniętego migdałka gardłowego u dziecka
Jerzy Kuczkowski – Anatomia i fizjologia obwodowego i ośrodkowego narządu mowy
Witold Sylwanowicz, Aleksander Michajlik, Witold Ramotowski – Anatomia i fizjologia człowieka

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz